Overweg

overweg in het verkeer

Een overweg is een kruising van weg en spoor, met J12 of J13. Er zijn bewaakte overwegen met signalen en onbewaakte zonder actieve signalering.

Op een overweg kruisen wegverkeer en trein elkaar. Het is geen kruispunt, dus je past hier geen voorrangsregels tussen bestuurders toe. Een bestuurder is iemand die een voertuig bestuurt. Bij een bewaakte overweg volg je de signalen. Bij een onbewaakte overweg vertrouw je op eigen waarneming. Treinen hebben een lange remweg en kunnen niet uitwijken. Rijd alleen op als je de overweg in één keer volledig kunt vrijmaken.

Bewaakte overwegen hebben lichten die rood of wit kunnen knipperen, vaak met bellen en slagbomen. Rood knipperlicht betekent stoppen en wachten tot het knipperen stopt en de slagbomen volledig open zijn. Wit knipperlicht meldt dat er geen trein nadert. Het is geen vrijbrief om zonder kijken door te rijden. Ook bij wit kijk en luister je zelf en steek je alleen over in één vloeiende beweging. Reken op meerdere sporen en een mogelijke tweede trein.

Onbewaakte overwegen hebben geen lichten, geen bellen en geen slagbomen. Nader zo’n overweg extra voorzichtig. Verminder tijdig snelheid, kijk ver langs het spoor, luister, en steek pas over als er geen trein komt en je direct kunt vrijmaken. Bij beperkt zicht of gladheid neem je extra marge. Kies vóór de overweg een lage, stabiele versnelling zodat je niet hoeft te schakelen of stilvalt op het spoor.

Laat je voertuig nooit stilstaan op een overweg, ook niet kort voor in- of uitstappen of voor laden en lossen. In file wacht je vóór de overweg tot er ruimte is aan de overzijde. Rijd niet om dalende of gesloten slagbomen heen en kruip er niet onderdoor. Is net een trein gepasseerd en knipperen de lichten nog rood, dan blijf je wachten. Je rijdt pas door als de signalering het aangeeft en de overzijde vrij is.

Deze regels gelden voor alle bestuurders: personenauto, vrachtauto, motorfiets, bromfiets, snorfiets, fiets en gehandicaptenvoertuig. Voetgangers gebruiken de overweg of het naastgelegen pad met dezelfde lijn: nooit bij rood oversteken en pas gaan als het volledig veilig is. Kom je toch tot stilstand op de overweg, maak hem direct vrij. Lukt dat niet, verlaat de overweg meteen en breng jezelf en inzittenden in veiligheid.

Wat je moet onthouden

  • Stop bij rood knipperlicht. Wacht tot het knipperen stopt en slagbomen volledig open zijn.
  • Wit knipperlicht is alleen informatief. Kijk en luister zelf en steek alleen over als je in één keer kunt doorrijden.
  • Bij een onbewaakte overweg: verminder tijdig snelheid, kijk links en rechts langs het spoor, stop zo nodig en steek pas over als het volledig veilig is.
  • Rijd de overweg niet op als je de overzijde niet direct kunt vrijmaken. Wacht in file vóór de overweg.
  • Laat je voertuig nooit stilstaan op een overweg, ook niet kort voor in- of uitstappen of voor laden en lossen.
  • Rijd nooit om dalende of gesloten slagbomen heen en kruip er niet onderdoor.
  • Reken op meerdere sporen en een tweede trein. Blijf wachten zolang de lichten rood knipperen.
  • Een overweg is geen kruispunt. De van-rechts-regel en de bijzondere voorrang voor trams gelden hier niet.
  • Kies vóór de overweg een geschikte versnelling en rijd in één vloeiende beweging. Voorkom schakelen of stoppen op het spoor.
  • Sta je toch stil op de overweg, maak hem meteen vrij. Lukt dat niet, verlaat het voertuig en ga van het spoor af.

Misverstanden

  • Denken dat elke overweg lichten en bellen heeft. Er zijn ook onbewaakte overwegen zonder actieve signalering.
  • Aannemen dat wit knipperlicht je voorrang geeft of dat je dan zonder kijken kunt doorrijden.
  • De van-rechts-regel of tramvoorrang toepassen bij een overweg.
  • Op of vlak voor de overweg stoppen voor in- of uitstappen of voor laden en lossen.
  • In een file toch de overweg oprijden omdat het net past.
  • Na één passerende trein toch gaan rijden terwijl de lichten nog rood knipperen.
  • Om halve slagbomen heenrijden of eronderdoor kruipen om tijd te winnen.
  • Verwachten dat een trein wel voor je kan stoppen. Treinen hebben een lange remweg en kunnen niet uitwijken.

Niet verwarren met

  • tramkruising Bij een overweg kruist de weg een spoor voor treinen, niet een trambaan.
  • overwegbomen Een overweg is de volledige spoorwegovergang inclusief wegdek en beveiliging, niet alleen de afsluitende bomen.
  • viaducten Een overweg is een gelijkvloerse kruising met het spoor en dus geen ongelijkvloerse kruising via een brug.

Bron: Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV 1990), artikel 231 De bestuurder mag zijn voertuig niet laten stilstaan: a. op een kruispunt of een overweg; b. op een fietsstrook of op de rijbaan langs een fietsstrook; c. op een oversteekplaats of binnen een afstand van vijf meter daarvan; d. in een tunnel; e. bij een bord bushalte ter hoogte van de geblokte markering dan wel, ingeval die markering niet is aangebracht, op een afstand van minder dan 12 meter van het bord; f. op de rijbaan langs een busstrook en g. langs een gele doorgetrokken streep. 2 Onderdeel e van het eerste lid geldt niet voor het onmiddellijk laten in- en uitstappen van passagiers. § 10. Parkeren Lees het artikel op wetten.overheid.nl Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV 1990), artikel 71Bij overweglichten betekent: a. wit knipperlicht: er nadert geen trein; b. rood knipperlicht: stop. Lees het artikel op wetten.overheid.nl Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV 1990), artikel 151 Op kruispunten verlenen bestuurders voorrang aan voor hen van rechts komende bestuurders. 2 Op deze regel gelden de volgende uitzonderingen: a. bestuurders op een onverharde weg verlenen voorrang aan bestuurders op een verharde weg; b. bestuurders verlenen voorrang aan bestuurders van een tram. § 5a. Gedrag bij overwegen Lees het artikel op wetten.overheid.nl

Waar dit bij hoort

Dit begrip komt aan bod in Gebruik van de weg, hoofdstuk 1 van de gratis theoriecursus.

Andere begrippen

Ook een rijschool nodig?

Dit begrip hoort bij de theorie. Die leer je hier gratis, voor de rijlessen heb je een rijschool nodig. Op Ribba vergelijk je rijscholen op het slagingspercentage van het CBR, het prijsniveau en de beoordelingen van eerdere leerlingen.

Rijscholen vergelijken